ايرج افشار
436
دفتر تاريخ ( مجموعه اسناد و منابع تاريخى ) ( فارسى )
مطابق ابواب جمعى جناب نصير الدّوله اضافهء قبولى جناب امين لشكر از بابت جواز گيلان و جواز ساير ولايات و كرايهء تنخواه و استصوابى حضرت وليعهد دوران مهد و استصوابى جناب امين لشكر به اسم موضوعات از قرار جزو عليحده به اسم مخارج قلمدادى جناب امين لشكر به خرج كتابچهء مفاصا حساب جناب امين لشكر آمده بود و باقى كه بوده باشد عايد ديوان اعلى شده بود . از ابتداى لوىئيل كه گمركخانههاى محروسهء ايران واگذار به جناب جلالتمآب معظم اليه گرديد در فردفرد گمركخانهها بناى مداقّه فرمودند و از خارج و داخل تحقيقات لازمه به عمل آوردند . چون اين بندهء درگاه و چاكر صداقت آگاه ميرزا نصر اللّه اصفهانى قريب بيست و پنج سال بود از جانب مرحوم رحيم خان بيگلربيگى اصفهان در دار الخلافه متوقف و از زمان مرحوم ميرزا نصر اللّه نايب لشكرنويسباشى و مرحوم قوام الدّوله و جناب نصير الدّوله [ 2 ] و جناب امين لشكر گمرك اصفهان [ را ] بعضى سالها به ضميمهء يزد و كرمان و بروجرد و گلپايگان و برخى به انضمام كاشان و همدان و كرمانشاهان و شيراز و بوشهر ، چند سال هم به ضميمهء قزوين و زنجان اجاره مىنمود و وجوه ديوان را در دار الخلافه تحويل مىنمود و هرگز گفتگوى كسر عمل در ميان نبود . در ابتداى سال فرخندهفال ئيلانئيل جناب جلالتمآب معظم اليه به توسط تلگراف نظم گمركخانههاى اصفهان و بروجرد و گلپايگان را به چاكر واگذار و مقرّر فرمودند كه بعد از نظم فرزند خود ميرزا فتح اللّه [ را ] كه مشرف گمركخانهء اصفهان است پهلوى مقرب الخاقان ميرزا زين العابدين خان نورى كه براى ضبط غلّهء ديوان مأمور اصفهان شده بود گذاشته بعد از اطمينان خود عاجلا به چاپارى روانهء دار الخلافه شده بعد از زيارت حكم و انجام عمل گمركخانههاى ثلثه به چاپارى روانهء دار الخلافه گرديد به تاريخ بيست و پنجم حمل همان سال وارد حضور مبارك شده . بعد از آنكه به حضرتش مشرّف و قبولى از عرايض چاكر در خاطر مباركش